Door het gebruik van de volgende operatoren wordt professioneel googelen een peulenschil:

OR en AND
aanhalingstekens
twee puntjes
asterisk
filetype
site
around
in url
cache

OR en AND

De operatoren OR en AND zijn voor de gemiddelde internetter wel bekend. Zet je OR tussen twee zoektermen, dan zoekt Google naar documenten waar óf de ene óf de andere term in staat. Het is handig om dit toe te passen met synoniemen.

Zet je de operator AND tussen twee zoektermen, dan krijg je het resultaat waar beide termen in voorkomen. Dit doet Google ook wanneer er niets tussen je zoektermen staat, als standaard instelling.

menu

Aanhalingstekens

Wanneer je bijvoorbeeld op een specifieke titel zoekt, is het handig om deze titel tussen aanhalingstekens in te voeren. Dan zoekt Google precies die woordgroep voor je op.

Zonder de aanhalingstekens krijg je een veel minder specifiek resultaat. Hieronder zie je het verschil.

menu

Twee puntjes

Wanneer je een aantal zoekt, maar niet precies weet hoeveel, zet je twee puntjes tussen het laagste en hoogste aantal dat je verwacht. Google zoekt dan alle tussenliggende getallen op, in combinatie met het onderwerp van je zoekvraag.

menu

Asterisk

De asterisk (*) is een hele handige operator. Je kunt hem op veel manieren toepassen als vervanger voor een deel van je zoekvraag. Bijvoorbeeld als je een titel of spreekwoord zoekt, maar hem niet meer in zijn geheel weet. Door deze operator te combineren met aanhalingstekens, krijg je een zeer specifiek resultaat.

menu

Filetype

Met de operator filetype: zoek je op het bestandsformaat. Dit kan op verschillende manieren:

filetype:doc (o.a. rapporten)
filetype:pdf (o.a. rapporten)
filetype:ppt (PowerPoint)
filetype:xls (Excelbestand, of xlsx voor de nieuwe Excel)

Wil je zoeken naar rapporten in zowel .pdf als .doc? Dan zet je er OR tussen. AND kan niet, want een document kan natuurlijk niet tegelijkertijd een .pdf én een .doc zijn.

menu

Site

Je kunt binnen een website zoeken, door site: aan je zoekvraag toe te voegen. Zo vind je alles over jouw zoekvraag op die betreffende site. Dit werkt vaak beter dan de zoekmachine in de site zelf.

Op deze manier kun je ook zien wat je per land kunt vinden over je onderwerp.

menu

Around

Je zoekt een woordgroep en wil dat ze bij voorkeur in dezelfde zin voorkomen. Dan gebruik je de around-operator. In dit voorbeeld zoek je op ontheffingen en luchtvaart en mogen er maximaal zes woorden tussen beide termen zitten.

menu

In url

Meestal staat het belangrijkste onderwerp van een artikel of document in de url. Door hier specifiek naar te zoeken, vind je uitsluitend bestanden waarvan jouw zoekterm het hoofdonderwerp is.

menu

Cache

Cache is het geheugen van je browser. Wanneer je bijvoorbeeld op cache:onderzoeksjournalistiek.net zoekt, krijg je een verouderde versie van deze site te zien. Dit is handig wanneer een site niet beschikbaar is.

menu

Nog meer weten?

Er zijn nog veel meer operatoren waarmee je slim en snel kunt googelen. Kijk hier en hier om uit te proberen welke voor jouw zoekvraag het handigst is/zijn.

photo credit: Stuck in Customs via photopin cc

Het bericht Slim en snel zoeken op internet verscheen eerst op Onderzoeksjournalistiek.net.

Nieuwsgierig en wantrouwend
Je zoekt een onderwerp dat onthullend is en waar diepgravend onderzoek voor nodig is, want dat is zo’n beetje waar onderzoeksjournalistiek aan moet voldoen. Door bijvoorbeeld nieuwsgierig en wantrouwend naar nieuws te kijken, doe je al heel wat ideeën op. Bij het lezen van een stukje in de krant kun je denken: wat betekent dit en wat zit hier achter?

Conflicten
Daarnaast houd je je oren en ogen goed open, want in je eigen omgeving zijn ook onderwerpen te vinden. Sta je op een vroege zaterdagmorgen langs de lijn van het voetbalveld? Daar vang je van alles op, net als bij vele dagelijkse situaties waarbij mensen conflicten hebben met de overheid en/of het bedrijfsleven. Door je omgeving nieuwsgierig en wantrouwend gade te slaan, zie je al snel een onderwerp verschijnen.

De moeite waard
Diepgravend onderzoek vraagt veel tijd. Je moet je dan wel afvragen of de eventuele onthulling die je met het onderwerp bloot wil leggen al die moeite waard is. Tijdens één van mijn eerste colleges Onderzoeksjournalistiek aan Hogeschool Windesheim leerde ik van docent Willem de Haan de 4 O’s kennen. Deze helpen je bij het bepalen of een onderwerp de moeite waard is:

• onwettigheid (het gaat om een regel die is overtreden);
• onwaarheid (er zijn onwaarheden verteld);
• ondeskundigheid (iemand doet zich als deskundige voor, maar is dat niet. Bijvoorbeeld een arts die eigenlijk geen arts is en dus onbevoegd is om diagnoses te stellen);
• onrechtvaardigheid (hier gaat het meer om een moreel oordeel, het voelt als groot onrecht ook al is het wettelijk gezien niet verkeerd).

Voldoet je diepgravende en onthullende onderwerp aan één of meer van de 4 O’s? Dan heb je een onderzoeksjournalistiek onderwerp te pakken waar je mee aan de slag kunt gaan.

photo credit: Hans J. Hansen via photopin cc

Het bericht Hoe vind je een goed onderzoeksjournalistiek onderwerp? verscheen eerst op Onderzoeksjournalistiek.net.